
ਰਵੀ ਕੰਵਰ
ਉੱਤਰੀ ਅਮਰੀਕਾ ਮਹਾਦੀਪ ਦੇ ਸਮਾਜਵਾਦੀ ਦੇਸ਼ ਕਿਊਬਾ ਦੀ ਆਬਾਦੀ ਸਿਰਫ ਇਕ ਕਰੋੜ ਹੈ। ਇਸ ਛੋਟੇ ਜਿਹੇ ਟਾਪੂਨੁਮਾ ਦੇਸ਼ ‘ਚ ਮਹਾਨ ਕਮਿਊਨਿਸਟ ਆਗੂ ਸਾਥੀ ਫੀਡਲ ਕਾਸਤਰੋ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਹੇਠ ਸਾਲ 1959 ‘ਚ ਹੋਈ ਕ੍ਰਾਂਤੀ ਦੌਰਾਨ ਦੁਨੀਆ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਹਰਮਨ ਪਿਆਰੇ ਕਮਿਊਨਿਸਟ ਆਗੂਆਂ ਚੋਂ ਇਕ, ਗੁਰੀਲਾ ਯੁੱਧ ਦੇ ਮਾਹਰ ਸਾਥੀ ’ਚੀ ਗੁਵੇਰਾ ਵੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਹਮਰਾਹੀ ਸਨ। ਯਾਦ ਰਹੇ, ਸਾਥੀ ਚੀ ਗੁਵੇਰਾ ਦੁਨੀਆ ਭਰ ‘ਚ ਚੱਲੀਆਂ ਤੇ ਚਲ ਰਹੀਆਂ ਇਨਕਲਾਬੀ ਲਹਿਰਾਂ ਦੇ ਮਹਾਨ ਪ੍ਰਤੀਕ ਬਣ ਚੁੱਕੇ ਹਨ ।
ਕਿਊਬਾ, ਸੁਪਰ ਪਾਵਰ ਸਮਝੇ ਜਾਂਦੇ ਸੰਸਾਰ ਪੂੰਜੀਵਾਦੀ ਪ੍ਰਬੰਧ ਦੇ ਸਰਦਾਰ ਅਤੇ ਸਾਮਰਾਜੀ ਸਰਗਨੇ ਅਮਰੀਕਾ ਤੋਂ ਸਿਰਫ 90 ਮੀਲ ਦੀ ਵਿੱਥ ‘ਤੇ ਹੈ। ਅਮਰੀਕੀ ਸਾਮਰਾਜ, ਕਿਊਬਾ ‘ਚ ਸਮਾਜਵਾਦੀ ਕ੍ਰਾਂਤੀ ਹੋਣ ਵੇਲੇ ਤੋਂ ਹੀ ਇਸ ਦੀ ਹੋਂਦ ਮਿਟਾਉਣ ਲਈ ਜੀਅ-ਤੋੜ ਯਤਨ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਅਮਰੀਕਾ ਤੇ ਇਸਦੇ ਜੋਟੀਦਾਰਾਂ ਨੇ ਕਿਊਬਾ ’ਤੇ ਹਰ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਆਰਥਿਕ-ਵਪਾਰਕ ਪਾਬੰਦੀਆਂ ਥੋਪੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਦੁਨੀਆ ਭਰ ਦੇ ਅਮਨ ਪਸੰਦ ਦੇਸ਼ਾਂ ਤੇ ਆਮ ਲੋਕਾਂ ਵੱਲੋਂ ਲਗਾਤਾਰ ਵਿਰੋਧ ਕੀਤਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਸ਼ਟਰ ਸੰਘ (ਯੂਐਨਓ) ਵੱਲੋਂ 30 ਤੋਂ ਵੱਧ ਵਾਰ ਕਿਊਬਾ ‘ਤੇ ਥੋਪੀਆਂ ਉਕਤ ਪਾਬੰਦੀਆਂ ਨੂੰ ਗੈਰ ਕਾਨੂੰਨੀ ਦੱਸਦੇ ਹੋਏ ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਹਟਾਉਣ ਦੇ ਮਤੇ ਪਾਸ ਕੀਤੇ ਜਾ ਚੁੱਕੇ ਹਨ।
ਅਮਰੀਕਾ, ਹਰ ਵਾਰ ਆਪਣੀ ਵੀਟੋ ਤਾਕਤ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਕੇ ਇਹ ਮਤੇ ਲਾਗੂ ਕਰਨੋਂ ਮੁਨਕਰ ਹੁੰਦਾ ਆ ਰਿਹਾ ਹੈ।
ਤਾਨਾਸ਼ਾਹੀ ਕਰੁਚੀਆਂ ਦਾ ਮਾਲਕ ਅਮਰੀਕੀ ਸਦਰ ਡੋਨਾਲਡ ਟਰੰਪ, ਭੱਦੇ ਤੌਰ-ਤਰੀਕੇ ਤੇ ਸਿਰੇ ਦੀ ਢੀਠਤਾ ਨਾਲ ‘ਮੇਕ ਅਮੇਰਿਕਾ ਗ੍ਰੇਟ ਅਗੇਨ’ (‘ਮਾਗਾ’) ਦੇ ਨਾਅਰੇ ਤਹਿਤ ਆਪਣੇ ਦੇਸ਼ ਵਿਚ ਲੋਕਰਾਜ ਦੇ ਬਚੇ-ਖੁਚੇ ਲਬਾਏ ਨੂੰ ਚਾਕ ਕਰਦਾ ਹੋਇਆ ਪੂੰਜੀਵਾਦ ਦਾ ਫਾਸ਼ੀਵਾਦੀ ਰੂਪ ਲਾਗੂ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਇਸ ਨੇ ਗੁਆਂਢੀ ਲਾਤੀਨੀ ਅਮਰੀਕੀ ਖਿੱਤੇ ਦੇ ਦੇਸ਼ ਵੈਨੇਜ਼ੁਏਲਾ ‘ਚ ਬਰਬਰਤਾ ਦਾ ਨੰਗਾ ਨਾਚ ਨੱਚਦਿਆਂ, ਇੱਥੋਂ ਦੀ ਸਾਮਰਾਜ ਵਿਰੋਧੀ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਮੁਖੀ ਨਿਕੋਲਸ ਮਾਦੂਰੋ ਨੂੰ ਉਸਦੀ ਪਤਨੀ ਸਮੇਤ ਉਧਾਲ ਕੇ ਅਮਰੀਕਾ ਲੈ ਆਂਦਾ ਸੀ, ਜਿੱਥੇ ਹੁਣ ਪਤੀ-ਪਤਨੀ ਵਿਰੁੱਧ ਮੁਕੱਦਮਾ ਚਲਾਇਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਟਰੰਪ, ਕਿਊਬਾ ਦੀ ਸਮਾਜਵਾਦੀ ਸਰਕਾਰ ਨੂੰ ਵੀ ਸੱਤਾ ਤੋਂ ਲਾਹੁਣ ਲਈ ਫੌਜੀ ਕਾਰਵਾਈ ਕਰਨ ਦੀਆਂ ਵਿਉਂਤਾਂ ਘੜੀ ਬੈਠਾ ਹੈ। ਇਸ ਦੀ ਕੜੀ ਵਜੋਂ ਟਰੰਪ ਨੇ ਕਿਊਬਾ ‘ਤੇ ਦਬਾਅ ਬਨਾਉਣ ਲਈ ਮਈ 2026 ‘ਚ ਇਕ ਆਦੇਸ਼ ਜਾਰੀ ਕਰਕੇ ਕਿਊਬਾ ਨੂੰ ਈਂਧਣ ਦੀ ਸਪਲਾਈ ‘ਤੇ ਸਖਤ ਰੋਕ ਲਗਾ ਦਿੱਤੀ ਸੀ। ਨਾਲ ਹੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇਸ਼ਾਂ ‘ਤੇ ਹੋਰ ਸਖਤ ਪਾਬੰਦੀਆਂ ਠੋਸਣ ਦੀਆਂ ਧਮਕੀਆਂ ਦਿੱਤੀਆਂ ਹਨ, ਜੋ ਕਿਊਬਾ ਨੂੰ ਈਂਧਣ ਤੇ ਹੋਰ ਨਿਤਾ- ਪ੍ਰਤੀ ਦੀਆਂ ਖਾਣ- ਪੀਣ ਦੀਆਂ ਵਸਤਾਂ ਸਪਲਾਈ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਦੱਸਣ ਯੋਗ ਹੈ ਕਿ ਵੈਨੇਜ਼ੁਏਲਾ, ਇਸ ਖਿੱਤੇ ‘ਚ ਕਿਊਬਾ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ
ਭਾਈਵਾਲ ਸੀ। ਮੈਕਸੀਕੋ ਵੀ ਕਿਊਬਾ ਨੂੰ ਤੇਲ ਸਪਲਾਈ ਕਰਦਾ ਸੀ। ਇਹ ਦੋਵੇਂ ਦੇਸ਼ ਹੁਣ ਕਿਊਬਾ ਨੂੰ ਤੇਲ ਤੇ ਹੋਰ ਵਸਤਾਂ ਸਪਲਾਈ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬੇਵੱਸ ਹੋ ਗਏ ਹਨ। ਪਿਛਲੇ ਸਮੇਂ ‘ਚ ਰੂਸ ਤੋਂ ਵੀ ਸਿਰਫ ਇਕ ਹੀ ਜਹਾਜ਼ ਤੇਲ ਲੈ ਕੇ ਕਿਊਬਾ ਪੁੱਜ ਸਕਿਆ ਹੈ।
ਟਰੰਪ ਵੱਲੋਂ ਥੋਪੀ ਗਈ ਇਸ ਪਾਬੰਦੀ ਕਰਕੇ ਕਿਊਬਾ ਬੜੀਆਂ ਮੁਸ਼ਕਲਾਂ ‘ਚ ਘਿਰ ਗਿਆ ਹੈ। ਦਸੰਬਰ 2025 ਤੋਂ ਕਿਊਬਾ ‘ਚ ਇਕ ਰੂਸੀ ਜਹਾਜ਼ ਰਾਹੀਂ ਸਿਰਫ 1 ਲੱਖ ਬੈਰਲ ਕੱਚਾ ਤੇਲ ਪੁੱਜਾ ਹੈ, ਜੋ ਦੇਸ਼ ਦੀ ਲੋੜ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ‘ਊਠ ਦੇ ਮੂੰਹ ਜ਼ੀਰੇ’ ਨਾਲੋਂ ਵੀ ਘੱਟ ਹੈ। ਤੇਲ ਦੀ ਘਾਟ ਕਰਕੇ ਬਿਜਲੀ ਦੀ ਪੈਦਾਵਾਰ ‘ਚ ਆਈ ਵੱਡੀ ਕਮੀ ਸਦਕਾ ਲੋਕੀਂ ਬਿਜਲੀ ਦੇ ਲੰਬੇ-ਲੰਬੇ ਕੱਟਾਂ ਦੀ ਮਾਰ ਝੱਲ ਰਹੇ ਹਨ। ਰਾਜਧਾਨੀ ਹਵਾਨਾ ਦੀਆਂ ਸੜਕਾਂ ਸ਼ਾਂਤ ਹਨ, ਕਿਉਂਕਿ ਤੇਲ ਖੁਣੋਂ ਕਾਰਾਂ ਤੇ ਜਨਤਕ ਆਵਾਜਾਈ ਵਾਲੀਆਂ ਬੱਸਾਂ ਨਹੀਂ ਚਲ ਰਹੀਆਂ। ਇਨਕਲਾਬ ਤੋਂ ਪਿਛੋਂ ਦੇਸ਼ ‘ਚ ਪਵਿੱਤਰ ਸਥਾਨਾਂ ਦਾ ਰੁਤਬਾ ਹਾਸਲ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਸਕੂਲ-ਹਸਪਤਾਲ ਵੀ ਘੱਟੋ-ਘੱਟ ਸੇਵਾਵਾਂ ਦੇਣ ਪੱਖੋਂ ਮੁਸੀਬਤਾਂ ਨਾਲ ਜੂਝ ਰਹੇ ਹਨ। ਕਿਸਾਨਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਖੇਤਾਂ ਤੋਂ ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਤਾਈਂ ਖਾਣ-ਪੀਣ ਦੀਆਂ ਵਸਤਾਂ ਪੁਚਾਉਣ ‘ਚ ਮੁਸ਼ਕਲਾਂ ਪੇਸ਼ ਆ ਰਹੀਆਂ ਹਨ। ਦਵਾਈਆਂ ਦੀ ਸਖ਼ਤ ਘਾਟ ਖੜ੍ਹੀ ਹੋ ਗਈ ਹੈ। ਡਾਕਟਰ ਓਪ੍ਰੇਸ਼ਨ ਕਰਨੋਂ ਝਿਝਕਣ ਲੱਗ ਪਏ ਹਨ, ਕਿਉਂਕਿ ਕਿਸੇ ਵੇਲੇ ਵੀ ਬਿਜਲੀ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਤੇਲ ਦੀ ਘਾਟ ਕਰਕੇ ਬੈਕਅੱਪ ਵਜੋਂ ਜਨਰੇਟਰ ਵੀ ਚੱਲਣ ਤੋਂ ਅਸਮਰੱਥ ਹਨ। ਸੜਕਾਂ ‘ਤੇ ਪੁਰਾਣੇ ਜ਼ਮਾਨੇ ਦੇ ਆਵਾਜਾਈ ਦੇ ਸਾਧਨ ਘੋੜਾ ਗੱਡੀਆਂ ਤੇ ਤਾਂਗੇ ਮੁੜ ਦੌੜਨ ਲੱਗ ਪਏ ਹਨ।
ਡੋਨਾਲਡ ਟਰੰਪ ਸਮਾਜਵਾਦੀ ਦੇਸ਼ ਹੋਣ ਕਰਕੇ ਕਿਊਬਾ ਦੇ 1 ਕਰੋੜ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਸਜ਼ਾ ਵਜੋਂ ਪੱਥਰ ਯੁੱਗ ‘ਚ ਪੁਚਾਉਣ ਦੀਆਂ ਧਮਕੀਆਂ ਦੇ ਰਿਹਾ ਹੈ।
ਪਰ, ਕਿਊਬਾ ਦੇ ਲੋਕੀਂ ਟਰੰਪ ਦੀ ਹਰ ਚਾਲ ਨੂੰ ਮਾਤ ਦੇਣ ਲਈ ਦ੍ਰਿੜ੍ਹ ਹਨ। ਉਹ ਬੜੇ ਸਬਰ ਤੇ ਤਹੱਮਲ ਨਾਲ ਨਿਤਾ-ਪ੍ਰਤੀ ਦੀਆਂ ਮੁਸ਼ਕਲਾਂ ਤੇ ਔਕੜਾਂ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ। ਦੇਸ਼ ਦੇ ਲੋਕੀਂ ਇਨਕਲਾਬ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਵਰਗੀਆਂ ਸਥਿਤੀਆਂ ‘ਚ ਪੁੱਜਣ ਲਈ ਬਿਲਕੁਲ ਵੀ ਤਿਆਰ ਨਹੀਂ ਹਨ। ਇਸੇ ਕਰਕੇ ਮਾਰਚ ਮਹੀਨੇ ਤੋਂ ਨਿਰੰਤਰ ਜਾਰੀ ਰੈਲੀਆਂ-ਮੁਜ਼ਾਹਰੇ ‘ਚ ਪੁੱਜ ਕੇ ਉਹ ਦੇਸ਼ ਦੀ ਏਕਤਾ-ਅਖੰਡਤਾ ਦੀ ਰਾਖੀ ਕਰਨ ਤੇ ਆਪਣੇ ਚੰਗੇਰੇ ਭਵਿੱਖ ਦੇ ਹੱਕ ਦੀ ਰਾਖੀ ਕਰਨ ਦਾ ਅਹਿਦ ਪ੍ਰਗਟਾਅ ਰਹੇ ਹਨ। ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਇਹ ਦ੍ਰਿੜ੍ਹ ਨਿਸ਼ਚਾ ਜਨਵਰੀ ‘ਚ ਵੈਨੇਜ਼ੁਏਲਾ ਵਿਖੇ ਅਮਰੀਕੀ ਫੌਜਾਂ ਹੱਥੋਂ ਸ਼ਹੀਦ ਹੋਏ ਕਿਊਬਾ ਦੇ ਫੌਜੀ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਤੇ ਜਵਾਨਾਂ ਨਮਿਤ ਹੋਏ ਸ਼ਰਧਾਂਜਲੀਆਂ ਸਮਾਗਮਾਂ ਤੋਂ ਵੀ ਸਪੱਸ਼ਟ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਯਾਦ ਰਹੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਸਮਾਗਮਾਂ ‘ਚ ਕਿਊਬਾ ਦੇ ਲੱਖਾਂ ਲੋਕ ਵਰ੍ਹਦੇ ਮੀਂਹ ‘ਚ ਘੰਟਿਆਂ ਬੱਧੀ ਅਡੋਲ ਖੜ੍ਹੇ ਰਹੇ ਸਨ।
ਇਰਾਨ ‘ਚ ਮੂੰਹ ਦੀ ਖਾਣ ਤੋਂ ਚਿੜਿਆ ਡੋਨਾਲਡ ਟਰੰਪ ਤਕਰੀਬਨ ਰੋਜ਼ ਹੀ ਕਿਊਬਾ ‘ਤੇ ਹਮਲਾ ਕਰਨ ਦੀ ਆਪਣੀ ਧਮਕੀ ਦੁਹਰਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਮਾਮਲੇ ‘ਚ ਕਿਊਬਾ ਦੇ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਸਾਥੀ ਮਿਗੁਏਲ ਡਿਆਜ ਕੈਨੇਲ ਦੀ ਪਹੁੰਚ ਬਿਲਕੁਲ ਸਪੱਸ਼ਟ ਹੈ। ਉਹ ਜਿੱਥੇ ਦੋਹਾਂ ਦੇਸ਼ਾਂ ਦਰਮਿਆਨ ਸਬੰਧ ਸੁਧਾਰਨ ਲਈ ਗੱਲਬਾਤ ਲਈ ਤਿਆਰ ਹਨ, ਉਥੇ ਪੂਰੀ ਦ੍ਰਿੜ੍ਹਤਾ ਤੇ ਪ੍ਰਤੀਬੱਧਤਾ ਨਾਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਇਹ ਵੀ ਸਪੱਸ਼ਟ ਕਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਜੇ ਲੋੜ ਪਈ ਤਾਂ ਕਿਊਬਾ ਆਪਣੀ ਪ੍ਰਭੂਸੱਤਾ ਦੀ ਰਾਖੀ ਲਈ ਅੰਤਮ ਦਮ ਤੱਕ ਲੜੇਗਾ।
ਕਿਊਬਾ ਦੇ ਇਨਕਲਾਬ ਦੇ ਸਮਾਜਵਾਦੀ ਖਾਸੇ ਬਾਰੇ ਹੋਏ ਇਕ ਸਮਾਗਮ ‘ਚ ਬੋਲਦਿਆਂ ਸਾਥੀ ਮਿਗੁਏਲ ਨੇ ਟਰੰਪ ਦੀਆਂ ਬੇਥਵੀਆਂ ਦਾ ਜਵਾਬ ਦਿੰਦਿਆਂ ਕਿਹਾ-“ਟਰੰਪ, ਤੁਸੀਂ ਹੇਰਾਫੇਰੀ ਤੇ ਕੂੜ ਪ੍ਰਚਾਰ ਦੇ ਮਾਸਟਰ ਹੋ। ਨਹੀਂ, ਕਿਊਬਾ ਨਾਕਾਮ ਦੇਸ਼ ਨਹੀਂ ਬਲਕਿ ਤੁਹਾਡੇ ਵੱਲੋਂ ਘੇਰਿਆ ਹੋਇਆ, ਬਹੁਪੱਖੀ ਹਮਲਿਆਂ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰ ਰਿਹਾ ਦੇਸ਼ ਹੈ-ਆਰਥਿਕ ਜੰਗ, ਵਿਆਪਕ ਨਾਕੇਬੰਦੀ ਅਤੇ ਈਂਧਣ ਦੀ ਨਾਕੇਬੰਦੀ। ਕਿਊਬਾ ਉਹ ਦੇਸ਼ ਹੈ, ਜਿਸਨੂੰ ਤੁਸੀਂ ਨਿੱਤ ਦਿਨ ਧਮਕਾ ਰਹੇ ਹੋ, ਪਰ ਇਹ ਗੋਡੇ ਨਹੀਂ ਟੇਕੇਗਾ। ਸਭ ਕੁੱਝ ਦਾ ਟਾਕਰਾ ਕਰੇਗਾ। ਸਮਾਜਵਾਦ ਇਸਦੀ ਤਾਕਤ ਹੈ। ਕਿਊਬਾ ਉਹ ਦੇਸ਼ ਹੈ ਜੋ ਪ੍ਰਤੀਰੋਧ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਸਿਰਜਣਾ ਕਰਦਾ ਹੈ ਤੇ ਕੋਈ ਗਲਤੀ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ। ਇਕ ਅਜਿਹਾ ਦੇਸ਼ ਜਿਸਦੀ ਜਿੱਤ ਅਟਲ ਹੈ।”
ਉਨ੍ਹਾਂ ਅੱਗੇ ਕਿਹਾ-“ਇਹ ਬਹੁਤ ਹੀ ਚੁਣੌਤੀਆਂ ਭਰਿਆ ਸਮਾਂ ਹੈ ਅਤੇ ਇਹ ਇਕ ਵਾਰ ਮੁੜ ਸੱਦਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ-ਜਿਵੇਂ ਕਿ 16 ਅਪ੍ਰੈਲ 1961 ਨੂੰ ਦਿੱਤਾ ਸੀ-ਫੌਜੀ ਹਮਲੇ ਸਮੇਤ ਹਰ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਗੰਭੀਰ ਖਤਰੇ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰਨ ਲਈ ਕਮਰਕੱਸੇ ਕਰ ਲਵੋ।
ਅਸੀਂ ਅਜਿਹਾ ਖਤਰਾ ਨਹੀਂ ਚਾਹੁੰਦੇ, ਪਰ ਇਹ ਸਾਡਾ ਫਰਜ ਬਣਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇਸਦਾ ਟਾਕਰਾ ਕਰਨ ਲਈ ਅਸੀਂ ਤਿਆਰ ਰਹੀਏ ਅਤੇ ਜੇਕਰ ਇਹ ਨਾ ਟਲੇ ਤਾਂ ਇਸਨੂੰ ਭਾਂਜ ਦੇਈਏ ਤੇ ਜਿੱਤ ਹਾਸਲ ਕਰੀਏ ! ਅਸੀਂ ਗੱਲਬਾਤ ‘ਚ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਰੱਖਦੇ ਹਾਂ ਅਤੇ ਇਸ ਗ੍ਰਹਿ ‘ਤੇ ਜੀਵਨ ਕਾਇਮ ਰੱਖਣ ਲਈ ਅਮਨ ਦੀ ਨਵੇਕਲੀ ਤਾਕਤ ‘ਤੇ ਭਰੋਸਾ ਰੱਖਦੇ ਹਾਂ। ਕਿਊਬਾ ਤੇ ਅਮਰੀਕਾ ਦਰਮਿਆਨ ਵਿਵਾਦਾਂ ਦਾ ਇਤਿਹਾਸ ਇਹ ਦੱਸਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਸੰਭਵ ਹੈ।
ਸਾਨੂੰ ਦੋਹਾਂ ਦੇਸ਼ਾਂ ਦੇ ਅਵਾਮ ਵੱਲੋਂ ਝੱਲੀਆਂ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਦੁੱਖ- ਦਰਦ ਤੇ ਮੁਸ਼ਕਲਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਧਿਆਨ ‘ਚ ਰੱਖਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਇਕ ਬੇਵਕੂਫਾਨਾ, ਦਲੀਲ ਤੋਂ ਸੱਖਣੇ ਟਕਰਾਅ ‘ਚ ਧੱਕੇ ਨਾਲ ਖਿੱਚੇ ਜਾਣ ਕਰਕੇ ਝੱਲਣੀਆਂ ਪੈਣਗੀਆਂ। ਇਸ ਟਕਰਾਅ ਲਈ ਨਾ ਹੀ ਕੋਈ ਬਹਾਨਾ ਬਣਦਾ ਹੈ, ਨਾ ਹੀ ਉਚਿਤਤਾ। ਇਸ ਵੇਲੇ ਅਸੀਂ ਦੋਵੇਂ ਇਸ ਨੂੰ ਟਾਲਣ ਲਈ ਇਕੱਠੇ ਹੋ ਕੇ ਬਹੁਤ ਕੁੱਝ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਾਂ।”
ਕਿਊਬਾ ਨੂੰ ਅਮਰੀਕੀ ਸਾਮਰਾਜ ਵੱਲੋਂ ਹਮਲੇ ਦੀਆਂ ਧਮਕੀਆਂ ਦੇਣ, ਈਂਧਣ ਦੀ ਸਪਲਾਈ ਰੋਕਣ ਵਰਗੀਆਂ ਗੱਲ ਘੋਟੂ ਪਾਬੰਦੀਆਂ ਮੜ੍ਹਣ ਵਿਰੁੱਧ ਸਮੁੱਚੀ ਦੁਨੀਆਂ ਦੇ ਅਮਨ ਪਸੰਦ ਲੋਕ, ਸਰਕਾਰਾਂ ਤੇ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਆਵਾਜ਼ ਬੁਲੰਦ ਕਰ ਰਹੀਆਂ ਹਨ। ਦੁਨੀਆ ਦੇ ਹਰ ਦੇਸ਼ ‘ਚ ਅਮਰੀਕਾ ਦੀ ਇਸ ਕਾਰਵਾਈ ਵਿਰੁੱਧ ਰੋਸ ਮੁਜ਼ਾਹਰੇ ਹੋ ਰਹੇ ਹਨ। ਇਸ ਪੱਖੋਂ ਅਮਰੀਕਾ ਦੇ ਲੋਕ ਵੀ ਪਿੱਛੇ ਨਹੀਂ ਰਹੇ।
ਲੰਘੇ ਦਿਨੀਂ ਦੱਖਣੀ ਅਫਰੀਕਾ ਦੇ ਜੋਹਨਸਬਰਗ ਤੇ ਡਰਬਨ ਸ਼ਹਿਰਾਂ ‘ਚ ਟਰੇਡ ਯੂਨੀਅਨਾਂ, ਸਿਆਸੀ ਦਲਾਂ ਤੇ ਹੋਰ ਅਮਨ ਪਸੰਦ ਅਦਾਰਿਆਂ ਨੇ ਅਮਰੀਕੀ ਸਫਾਰਤਖਾਨਿਆਂ ਸਾਹਵੇਂ ਵਿਸ਼ਾਲ ਰੋਸ ਵਿਖਾਵੇ ਕਰਕੇ ਕਿਊਬਾ ਦੇ ਹੱਕ ‘ਚ ਆਵਾਜ਼ ਬੁਲੰਦ ਕੀਤੀ ਸੀ । ਮੁਜ਼ਾਹਰਿਆਂ ਨੂੰ ਸੰਬੋਧਨ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਆਗੂਆਂ ਨੇ ਇਹ ਯਾਦ ਕੀਤਾ ਹੈ ਕਿ ਕਿਊਬਾ ਦੇ ਲੋਕ ਉੱਥੋਂ ਦੀ ਸਰਕਾਰ ਦੀ ਮਦਦ ਨਾਲ ਦੱਖਣੀ ਅਫਰੀਕਾ, ਅੰਗੋਲਾ, ਜ਼ਿਮਬਾਵੇ, ਗਿਨੀ- ਬਿਸਾਉ, ਮੋਜਾਂਬਿਕ, ਨਾਮੀਬੀਆ ਆਦਿ ਦੇਸ਼ਾਂ ਦੀਆਂ ਰੰਗਭੇਦੀ ਸਰਕਾਰਾਂ ਵਿਰੁੱਧ ਕੌਮੀ ਮੁਕਤੀ ਦੀਆਂ ਲਹਿਰਾਂ ‘ਚ ਕਿਵੇਂ ਸਥਾਨਕ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਮੋਢੇ ਨਾਲ ਮੋਢਾ ਜੋੜਕੇ ਲੜੇ ਸਨ ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਡਾਕਟਰੀ ਸਹਾਇਤਾ ਸਮੇਤ ਹਰ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀ ਇਮਦਾਦ ਦਿੱਤੀ ਸੀ। ਬਹਾਦਰ ਕਿਊਬਾਈ ਲੋਕ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੇਸ਼ਾਂ ਨੂੰ ਆਜ਼ਾਦੀ ਮਿਲਣ ਤੇ ਜੰਗ ਖਤਮ ਹੋਣ ‘ਤੇ ਆਪਣੇ ਸਾਥੀਆਂ ਦੀਆਂ ਅਸਥੀਆਂ ਲੈ ਕੇ ਆਪਣੇ ਦੇਸ਼ ਪਰਤੇ ਸਨ । ਇਸ ਲਈ ਕਿਊਬਾ ਵਾਸੀ ਸਦਾ ਸਾਡੇ ਦਿਲਾਂ ‘ਚ ਵੱਸਦੇ ਰਹਿਣਗੇ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਇਸ ਔਖੀ ਘੜੀ ‘ਚ ਕਿਊਬਾ ਵਾਸੀਆਂ ਦੀ ਮਦਦ ਕਰਨ ਦਾ ਸੱਦਾ ਦਿੰਦਿਆਂ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਦੇਸ਼ ‘ਚ ਕਿਊਬਾ ਭੇਜਣ ਲਈ ਵੱਡੀ ਪੱਧਰ ‘ਤੇ ਖੁਰਾਕ, ਦਵਾਈਆਂ, ਸੋਲਰ ਪੈਨਲ ਆਦਿ ਇਕੱਠੇ ਕੀਤੇ ਜਾ ਰਹੇ ਹਨ।
ਕਿਊਬਾ ਦੇ ਪੱਖ ‘ਚ ਕੌਮਾਂਤਰੀ ਸਮਰਥਨ ਦਿਨ-ਬ-ਦਿਨ ਵਧਦਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਕਿਊਬਾ ਨਾਲ ਇਕਜੁਟਤਾ ਅਤੇ ਸਾਮਰਾਜ ਵਿਰੁੱਧ ਰੋਸ ਪ੍ਰਗਟ ਕਰਨ ਲਈ ਰਾਜਧਾਨੀ ਹਵਾਨਾ ਵਿਖੇ 2 ਮਈ ਨੂੰ ਸੰਪੰਨ ਹੋਈ ਇਕ ਕੌਮਾਂਤਰੀ ਮੀਟਿੰਗ ‘ਚ ਦੇਸ਼ ਦੇ ਮਹਾਨ ਆਗੂ ਫਿਦੇਲ ਕਾਸਟਰੋ ਨੂੰ ਵੀ ਯਾਦ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਦੱਸਣ ਯੋਗ ਹੈ ਕਿ ਕਿਊਬਾ ਦੁਨੀਆ ਦੇ ਮਹਾਨ ਕਮਿਊਨਿਸਟ ਆਗੂ, ਦੇਸ਼ ਦੇ ਇਨਕਲਾਬ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਸਾਥੀ ਫਿਦੇਲ ਕਾਸਟਰੋ ਦੀ ਜਨਮ ਸ਼ਤਾਬਦੀ ਵੀ ਮਨਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਇਸ ਆਯੋਜਨ ਨੂੰ “ਫਿਦੇਲ ਦੇ ਨਾਲ 100 ਸਾਲ” ਨਾਂ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। 36 ਦੇਸ਼ਾਂ ਦੇ 152 ਸਿਆਸੀ-ਸਮਾਜਿਕ ਸੰਗਠਨਾਂ, ਟਰੇਡ ਯੂਨੀਅਨਾਂ, ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਤੇ ਅਮਨ ਕਾਇਮੀ ਲਈ ਸਰਗਰਮ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਦੇ 766 ਡੈਲੀਗੇਟ ਮੀਟਿੰਗ ‘ਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਏ। ਮੀਟਿੰਗ ਵਲੋਂ ਹੇਠ ਲਿਖਿਆ ਐਲਾਨਨਾਮਾ ਪਾਸ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ :
“ਅਸੀਂ ਇਹ ਮੀਟਿੰਗ ਉਦੋਂ ਕਰ ਰਹੇ ਹਾਂ ਜਦੋਂ ਸੰਸਾਰ ਆਰਥਿਕ, ਸਿਆਸੀ, ਸੁਰੱਖਿਆ ਤੇ ਚੁਗਿਰਦੇ ਸਬੰਧੀ ਬਹੁਪਰਤੀ ਸੰਕਟ ਦੇ ਮੁਹਾਨੇ ‘ਤੇ ਖੜ੍ਹੇ ਹੈ ਅਤੇ ਅਮਰੀਕੀ ਸਾਮਰਾਜ ਆਪਣੇ ਹਮਲੇ ਤਿੱਖੇ ਕਰਦਾ ਹੋਇਆ ਇਸਨੂੰ ਹੋਰ ਗੰਭੀਰ ਬਣਾ ਰਿਹਾ ਹੈ।
ਅਮਰੀਕੀ ਸਰਕਾਰ ਆਪਣੇ ਖੁਰ ਰਹੇ ਵਿਸ਼ਵੀ ਗਲਬੇ ਨੂੰ ਬਚਾਉਣ ਦੇ ਯਤਨਾਂ ਵਜੋਂ ਕੌਮਾਂਤਰੀ ਕਾਨੂੰਨਾਂ ਅਤੇ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਸ਼ਟਰ ਦੇ ਚਾਰਟਰ ਵਿਚ ਦਰਜ ਮਕਸਦਾਂ ਤੇ ਸਿਧਾਂਤਾਂ ਦੀ ਨੰਗੀ-ਚਿੱਟੀ, ਯੋਜਨਾਬੱਧ ਉਲੰਘਣਾ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ। ਇਹ ਟਕਰਾਅ ਤਿੱਖਾ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ, ਜੰਗਾਂ ਤੇ ਹਮਲਿਆਂ ਨੂੰ ਹੱਲਾਸ਼ੇਰੀ ਦੇ ਰਹੀ ਹੈ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਮਕਸਦ ਪ੍ਰਭੂਸੱਤਾ ਸੰਪਨ ਦੇਸ਼ਾਂ ਦੇ ਕੁਦਰਤੀ ਵਸੀਲਿਆਂ ਦੀ ਲੁੱਟ-ਖਸੁੱਟ ਕਰਨਾ ਹੈ ਅਤੇ ਉਹ ਆਪਣੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਕੁਕਰਮਾਂ ਨੂੰ ਠੀਕ ਠਹਿਰਾਉਣ ਲਈ ਕੂੜ ਪ੍ਰਚਾਰ ਦੀਆਂ ਮੁਹਿੰਮਾਂ ਚਲਾ ਰਹੀ ਹੈ।
ਅਸੀਂ ਦ੍ਰਿੜ੍ਹਤਾ ਨਾਲ ਅਮਰੀਕੀ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ ਦੀ ਇਸ ਹਿੰਸਕ ਤੇ ਹਮਲਾਵਰ ਮੁਹਿੰਮ ਦਾ ਵਿਰੋਧ ਕਰਦੇ ਹਾਂ, ਜੋ ਸੰਸਾਰ ਅਮਨ ਤੇ ਸੁਰੱਖਿਆ ਲਈ ਬੁਨਿਆਦੀ ਖਤਰਾ ਖੜ੍ਹਾ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਅਸੀਂ ਕਿਊਬਾ ਵਿਰੁੱਧ ਕੀਤੀ ਗਈ ਈਂਧਣ ਦੀ ਨਾਕਾਬੰਦੀ ਤੇ ਉਸ ਵਿਰੁੱਧ ਜੰਗ ਛੇੜਨ ਦੀਆਂ ਧਮਕੀਆਂ ਦੀ ਸਖਤ ਨਿਖੇਧੀ ਕਰਦੇ ਹਾਂ। ਕਿਊਬਾ ਵਿਰੁੱਧ ਪੀਡੀਆਂ ਕੀਤੀਆਂ ਆਰਥਿਕ-ਵਪਾਰਕ ਪਾਬੰਦੀਆਂ, ਵਿੱਤੀ ਨਾਕਾਬੰਦੀ ਅਤੇ ਉਸਨੂੰ ਅੱਤਵਾਦ ਦੀ ਪੁਸ਼ਤ ਪਨਾਹੀ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਦੇਸ਼ਾਂ ਦੀ ਸੂਚੀ ਵਿਚ ਸ਼ਾਮਲ ਕਰਨ ਦੀ ਵੀ ਅਸੀਂ ਇਕ ਸੁਰ ਵਿਚ ਸਖਤ ਨਿਖੇਧੀ ਕਰਦੇ ਹਾਂ। ਅਸੀਂ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਟਰੰਪ ਵੱਲੋਂ 1 ਮਈ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਕੀਤਾ ਕਾਰਜਕਾਰੀ ਹੁਕਮ ਵੀ ਨਾ-ਮੰਜ਼ੂਰ ਕਰਦੇ ਹਾਂ, ਜੋ ਕਿਊਬਾ ਵਿਰੁੱਧ ਊਰਜਾ, ਖਨਨ ਤੇ ਡਿਫੈਂਸ ਵਰਗੇ ਕੁੰਜੀਵਤ ਖੇਤਰਾਂ ‘ਚ ਨਵੇਂ, ਇਕਪਾਸੜ, ਗੈਰ ਕਾਨੂੰਨੀ ਤੇ ਹੱਤਕ ਭਰੇ ਕਦਮ ਲਾਗੂ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਇਕੋ-ਇਕ ਮਕਸਦ ਕਿਊਬਾ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਸਾਂਝੇ ਰੂਪ ਵਿਚ ਸਜ਼ਾ ਦੇਣਾ ਹੈ।”
ਕਿਊਬਾ ਵਿਰੁੱਧ ਅਮਰੀਕੀ ਸਾਮਰਾਜ ਦਾ ਇਹ ਕੋਈ ਪਹਿਲਾ ਹਮਲਾ ਨਹੀਂ ਹੈ। 1959 ‘ਚ ਦੇਸ਼ ‘ਚ ਸਾਥੀ ਫਿਦੇਲ ਕਾਸਟਰੋ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ‘ਚ ਇਨਕਲਾਬ ਹੋਣ ਤੋਂ ਫੌਰੀ ਪਿੱਛੋਂ ਦਿਓਕੱਦ ਅਮਰੀਕੀ ਸਾਮਰਾਜ ਨੇ ਇਸ ਛੋਟੇ ਜਿਹੇ ਸਮਾਜਵਾਦੀ ਦੇਸ਼ ਵਿਰੁੱਧ ਹਮਲੇ ਵਿੱਢ ਦਿੱਤੇ ਸਨ। ਇਸ ਦੀ ਹੋਂਦ ਮਿਟਾਉਣ ਲਈ 1960 ‘ਚ ‘ਮੋਨਗੂਜ ਆਪਰੇਸ਼ਨ’, 1961 ‘ਚ ‘ਬੇਅ ਆਫ ਪਿਗ਼ਜ਼’, 1962 ‘ਚ ‘ਕਿਊਬਾ ਮਿਜ਼ਾਇਲ ਸੰਕਟ’ ਆਦਿ ਹਮਲੇ ਕੀਤੇ ਗਏ ਸਨ । ਕਿਊਬਾ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਹਮਲਿਆਂ ਦਾ ਡਟਕੇ ਮੁਕਾਬਲਾ ਕੀਤਾ ਤੇ ਧਾੜਵੀਆਂ ਨੂੰ ਭਾਂਜ ਦਿੱਤੀ। ਇਹੋ ਨਹੀਂ, ਅਮਰੀਕੀ ਸਰਕਾਰ ਤੇ ‘ਸੀਆਈਏ’ ਨੇ ਸਾਥੀ ਫਿਦੇਲ ਕਾਸਟਰੋ ਨੂੰ ਮਾਰਨ ਦੀਆਂ ਸੈਂਕੜੇ ਅਸਫਲ ਸਾਜਿਸ਼ਾਂ ਰਚੀਆਂ ਸਨ । ਮਰਹੂਮ ਕਾਸਤਰੋ 25 ਨਵੰਬਰ 2016 ਤੱਕ ਕਿਊਬਾ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਕਰਦੇ ਰਹੇ ਅਤੇ 90 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਭੋਗ ਕੇ ਦੁਨੀਆਂ ਤੋਂ ਵਿਦਾ ਹੋਏ ਸਨ।
ਦਰਅਸਲ, ਅਮਰੀਕੀ ਸਾਮਰਾਜ ਸਿਰਫ 90 ਮੀਲ ਦੂਰ ਵਸੇ ਇਸ ਛੋਟੇ ਜਿਹੇ ਦੇਸ਼ ਦੇ ਸਮਾਜਵਾਦੀ ਪ੍ਰਬੰਧ ਤੇ ਇਸ ਦੀਆਂ ਬਰਕਤਾਂ ਤੋਂ ਖਾਸਾ ਭੈਭੀਤ ਹੈ। ਦੁਨੀਆ ਦੀ ਸੁਪਰ ਪਾਵਰ ਕਹਾਉਣ ਵਾਲੇ ਦੇਸ਼ ‘ਚ ਪੂੰਜੀਵਾਦੀ ਪ੍ਰਬੰਧ ਹੋਣ ਕਰਕੇ ਇਕ ਪਾਸੇ ਚਕਾਚੌਂਧ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਅਮੀਰੀ ਹੈ, ਦੂਜੇ ਬੰਨੇ ਬੇਰੁਜ਼ਗਾਰ, ਬੇਘਰੇ, ਮੁਸੀਬਤਾਂ ਮਾਰੇ, ਨਸਲਵਾਦ ਦੇ ਸ਼ਿਕਾਰ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਵੀ ਘੱਟ ਨਹੀਂ। ਜਦੋਂਕਿ ਕਿਊਬਾ ‘ਚ ਇਹ ਸਥਿਤੀ ਬਿਲਕੁਲ ਵੀ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਕਿਊਬਾ ਸਿੱਖਿਆ, ਸਿਹਤ, ਖੇਡਾਂ ਦੇ ਖੇਤਰ ‘ਚ ਦੁਨੀਆ ਭਰ ‘ਚ ਅੱਵਲ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿਚ ਸ਼ੁਮਾਰ ਹੈ। ਅਮਰੀਕੀ ਸਾਮਰਾਜ ਸਮੁੱਚੀ ਦੁਨੀਆ ‘ਚ ਜੰਗ, ਪਸਾਰਵਾਦੀ ਹਮਲਿਆਂ, ਲੁੱਟ-ਖਸੁੱਟ ਤੇ ਜਬਰ ਰਾਹੀਂ ਵਿਕਾਸਸ਼ੀਲ ਦੇਸ਼ਾਂ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਲਹੂ ਚੂਸਦਾ ਹੈ। ਮੁਕਾਬਲੇ ‘ਤੇ ਕਿਊਬਾ ਵਿਕਾਸਸ਼ੀਲ ਦੇਸ਼ਾਂ, ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਲਾਤੀਨੀ ਅਮਰੀਕਾ ਤੇ ਅਫਰੀਕਾ ਮਹਾਦੀਪ ਦੇ ਦੇਸ਼ਾਂ ਦੇ ਸਾਧਨਾਂ ਤੋਂ ਸੱਖਣੇ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਮੁਫ਼ਤ ਇਲਾਜ ਕਰਨ ਲਈ ਆਪਣੇ ਡਾਕਟਰ ਭੇਜਦਾ ਹੈ। ਕੋਵਿਡ ਮਹਾਮਾਰੀ ਦੌਰਾਨ ਤਾਂ ਕਿਊਬਾ ਦੇ ਡਾਕਟਰਾਂ-ਨਰਸਾਂ ਨੇ ਯੂਰਪੀ ਦੇਸ਼ਾਂ ‘ਚ ਵੀ ਮਿਸਾਲੀ ਸੇਵਾਵਾਂ ਦਿੱਤੀਆਂ ਸਨ। ਇਹੋ ਨਹੀਂ ਕਿਊਬਾ ਉਹ ਦੇਸ਼ ਹੈ, ਜਿਸਨੇ 20ਵੀਂ ਸਦੀ ‘ਚ ਆਜ਼ਾਦੀ ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਤੇ ਰੰਗਭੇਦ ਤੋਂ ਮੁਕਤੀ ਲਈ ਸਾਮਰਾਜ ਦੇ ਹੱਥ ਠੋਕੇ ਨਿਜ਼ਾਮਾਂ ਵਿਰੁੱਧ ਲੜ ਰਹੇ ਦੇਸ਼ਾਂ, ਦੱਖਣੀ ਅਫਰੀਕਾ, ਅੰਗੋਲਾ, ਮੋਜਾਂਬਿਕ, ਜ਼ਿੰਮਬਾਵੇ, ਨਾਮੀਬੀਆ ਆਦਿ ‘ਚ ਆਪਣੇ ਫੌਜੀ ਭੇਜੇ ਤੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੇਸ਼ਾਂ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਰੰਗਭੇਦ ਤੋਂ ਮੁਕਤੀ ਦੁਆਈ।
ਕਿਊਬਾ ‘ਚ ਮਈ ਦਿਵਸ ਮੌਕੇ ਜਿੱਥੇ ਸ਼ਿਕਾਗੋ ਦੇ ਸ਼ਹੀਦਾਂ ਨੂੰ ਯਾਦ ਕਰਦਿਆਂ ਸ਼ਰਧਾਂਜਲੀਆਂ ਭੇਂਟ ਕਿਤੀਆਂ ਗਈਆਂ ਉਥੇ ਨਾਲ ਹੀ ਅਮਰੀਕੀ ਸਾਮਰਾਜ ਦੀਆਂ ਧਮਕੀਆਂ ਤੇ ਹੱਲਿਆਂ ਦਾ ਟਾਕਰਾ ਕਰਨ ਦਾ ਅਹਿਦ ਦੁਹਰਾਇਆ ਗਿਆ। ਸਮੁੱਚੇ ਦੇਸ਼ ‘ਚ ਹੋਏ ਮਈ ਦਿਵਸ ਸਮਾਗਮਾਂ ‘ਚ ਕਿਊਬਾ ਵਾਸੀਆਂ ਨੇ ਹੁੰਮ-ਹੁੰਮਾ ਕੇ ਭਾਗ ਲਿਆ। ਦੇਸ਼ ਦੀ ਰਾਜਧਾਨੀ ਹਵਾਨਾ ਵਿਚ ਅਮਰੀਕੀ ਸਫਾਰਤਖਾਨੇ ਸਾਹਮਣੇ ਕੀਤੇ ਗਏ ਸਮਾਗਮ ‘ਚ ਇਕ ਲੱਖ ਤੋਂ ਵੀ ਵੱਧ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਭਾਗ ਲਿਆ।
1959 ‘ਚ ਹੋਏ ਇਨਕਲਾਬ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਕਰਨ ਵਾਲਿਆਂ ‘ਚ ਸ਼ਾਮਲ ਰਹੇ ਬਜ਼ੁਰਗ ਸਾਥੀ ਰਾਉਲ ਕਾਸਤਰੋ ਵੀ ਇਸ ਮੌਕੇ ਉਚੇਚੇ ਪੁੱਜੇ। ਦੇਸ਼ ਦੇ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਤੇ ‘ਕਿਊਬਾ ਦੀ ਕਮਿਊਨਿਸਟ ਪਾਰਟੀ’ ਦੇ ਸਕੱਤਰ ਸਾਥੀ ਮਿਗੁਏਲ ਡਿਆਜ ਕੈਨਲ ਨੇ ਦੇਸ਼ ਵਾਸੀਆਂ ਨੂੰ ਸੰਬੋਧਨ ਕਰਦਿਆਂ ਕਿਹਾ, “ਅਮਰੀਕਾ ਕੋਲ ਕਿਊਬਾ ਨੂੰ ਧਮਕਾਉਣ ਤੇ ਦੇਸ਼ ‘ਤੇ ਫੌਜੀ ਹਮਲਾ ਕਰਨ ਦੀ ਕੋਈ ਜਾਇਜ ਵਜ੍ਹਾ ਨਹੀਂ ਹੈ।” ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਈ ਘਟਨਾਵਾਂ ਦੱਸੀਆਂ ਪੇਸ਼ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ‘ਚ ਕਿਊਬਾ ਨੇ ਅਮਨ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆਵਾਂ ਵਿਚ ਅਹਿਮ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ मी।
ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ, “ਇਸ ਸਾਲ ਮਈ ਦਿਵਸ ਸਾਡੇ ਦੇਸ਼ ਲਈ ਇਸ ਕਰਕੇ ਵੀ ਅਹਿਮ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ 16 ਸਾਲ ਤੋਂ ਵੱਧ ਉਮਰ ਦੇ 80% ਦੇਸ਼ ਵਾਸੀਆਂ ਨੇ ਅਮਨ ਲਈ ਅਤੇ ਜੰਗ ਵਿਰੁੱਧ ਦੇਸ਼ ਦੀ ਰਾਖੀ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਹਰ ਕੁਰਬਾਨੀ ਕਰਨ ਦੇ ਹਲਫ਼ਨਾਮੇ ‘ਤੇ ਦਸਤਖਤ ਕੀਤੇ ਹਨ। 50 ਲੱਖ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਦੇਸ਼ ਭਰ ‘ਚ ਦੇਸ਼ ਦੀ ਪ੍ਰਭੂਸੱਤਾ ਦੀ ਰਾਖੀ ਤੇ ਜੰਗ ਵਿਰੁੱਧ ਆਵਾਜ਼ ਬੁਲੰਦ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਮਾਰਚ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਕਿਊਬਾ ਕੋਈ ਨਾਕਾਮ ਦੇਸ਼ ਨਹੀਂ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਇਸਨੂੰ ਪੇਸ਼ ਕਰਨ ਦਾ ਯਤਨ ਕੀਤਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਸਾਮਰਾਜ ਵਿਰੋਧੀ ਮਾਰਚਾਂ ‘ਚ ਸ਼ਾਮਲ ਨੌਜਵਾਨ ਤੇ ਹੋਰ ਲੋਕ ਇਨਕਲਾਬ ਦੀ ਰਾਖੀ ਕਰਨ ਲਈ ਆਏ ਹਨ, ਠੀਕ ਉਵੇਂ ਹੀ ਜਿਵੇਂ ਕਮਾਂਡਰ-ਇਨ-ਚੀਫ਼ ਫਿਦੇਲ ਕਾਸਟਰੋ ਨੇ ਕੀਤੀ ਸੀ। ਦੇਸ਼ ਭਾਵੇਂ ਅਮਰੀਕਾ ਵੱਲੋਂ ਥੋਪੀ ਆਰਥਿਕ ਨਾਕਾਬੰਦੀ ਨੂੰ ਹੋਰ ਪੀਡਾ ਕਰਨ ਕਰਕੇ ਮੁਸ਼ਕਿਲ ਘੜੀ ਵਿਚੋਂ ਲੰਘ ਰਿਹਾ ਹੈ ਪਰ ਸਾਡੇ ਹੌਂਸਲੇ ਕਾਇਮ ਹਨ।
ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇਸ਼ ਵਾਸੀਆਂ ਨੂੰ ਆਪਣੀਆਂ ਜੜ੍ਹਾਂ, ਪਛਾਣ ਤੇ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਨਾਲੋਂ ਤੋੜਨ ਲਈ ਚਲਾਈਆਂ ਜਾ ਰਹੀਆਂ ਕੁੜ ਮੁਹਿੰਮਾਂ ਦੇ ਵੀ ਪਾਜ ਉਧੇੜੇ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਜ਼ੋਰ ਦਿੰਦਿਆਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਕਿਊਬਾ ਦੀ ਤਾਕਤ ਇਕਜੁਟਤਾ ਕਰਕੇ ਦੂਣ- ਸਵਾਈ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਸਵਾਰਥ ਵਿਰੁੱਧ, ਪ੍ਰਤੀਰੋਧ ਲਈ ਤੇ ਸਿਰਜਣਾਤਮਕਤਾ ਤੇ ਅਧਾਰਤ ਸੰਸਾਰਕ ਸੰਘਰਸ਼ ਦੀ ਘੜੀ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਪਾਬੰਦੀਆਂ ਤੇ ਨਾਕਾਬੰਦੀ ਦਾ ਟਾਕਰਾ ਕਰਨ ਲਈ ਚਲਾਏ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟਾਂ ਬਾਰੇ ਤਫਸੀਲ ਨਾਲ ਦੱਸਿਆ। ਦੇਸ਼ ਨਵਿਆਉਣ ਯੋਗ ਊਰਜਾ ਅਤੇ ਭੋਜਨ ਪੱਖੋਂ ਸਵੈ-ਨਿਰਭਰਤਾ ਹਾਸਲ ਕਰਨ ਵੱਲ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਵੱਧ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਉਚੇਚਾ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਘਰੇਲੂ ਕੱਚਾ ਤੇਲ ਸੋਧਣ ਚ ਪਹਿਲਾਂ ਅਸੀਂ ਸਫਲ ਨਹੀਂ ਸਾਂ ਰਹੇ, ਪਰ ਹੁਣ ਅਸੀਂ ਇਹ ਕੰਮ ਕਰਨ ਯੋਗ ਹੋ ਗਏ ਹਾਂ । ਹੁਣ ਲੋੜ ਸਿਰਫ ਪੈਦਾਵਾਰ ਦੁੱਗਣੀ ਕਰਨ ਦੀ ਹੈ। ਸਾਥੀ ਮਿਗੁਏਲ ਨੇ ਕਿਊਬਾ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਦ੍ਰਿੜ੍ਹਤਾ ਦੀ ਸ਼ਲਾਘਾ ਕਰਦਿਆਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਕਿਊਬਾ ਦੇ ਲੋਕ ਡਰੇ ਨਹੀਂ ਹਨ ਤੇ ਹਰ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪ੍ਰਤੀਰੋਧ ਲਈ ਤਿਆਰ ਹਨ। ਕਿਊਬਾ ਇਕ ਨਿਆਂਪੂਰਨ ਦੇਸ਼ ਵਜੋ ਦੁਨੀਆ ਭਰ ਵਿਚ ਚੱਲਣ ਵਾਲੇ ਹਰ ਨਿਆਂਪੂਰਨ ਕਾਜ ਨਾਲ ਖਲੋਂਦਾ ਰਹੇਗਾ ਤੇ ਇਕਜੁਟਤਾ ਜਾਹਰ ਕਰਦਾ ਰਹੇਗਾ। ਜਿਵੇਂ ਫ਼ਲਸਤੀਨੀ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਸੰਘਰਸ਼, ਬੋਲੀਵਾਰੀਅਨ ਇਨਕਲਾਬ, ਵੈਨੇਜ਼ੁਏਲਾ ਦੇ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਨਿਕੋਲਸ ਮਾਦੂਰੋ ਤੇ ਉਸਦੀ ਪਤਨੀ ਦੀ ਆਜ਼ਾਦੀ ਆਦਿ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਕੌਮਾਂਤਰੀ ਮਜ਼ਦੂਰ ਦਿਵਸ ਅਮਰ ਰਹੇ!, ਲੋਕਾਂ ਦਰਮਿਆਨ ਇਕਜੁਟਤਾ-ਜ਼ਿੰਦਾਬਾਦ! ਕਿਊਬਾ ਇਕੱਲਾ ਨਹੀਂ ਹੈ! ਦੇ ਨਾਅਰਿਆਂ ਨਾਲ ਆਪਣਾ ਭਾਸ਼ਣ ਸਮਾਪਤ ਕੀਤਾ।
14-5-2026
